Książka ta jest pierwszą częścią z trzech zamierzonych, poświęconą problematyce z zakresu antropologii filozoficznej. Jest ona plonem spotkań seminaryjnych w Instytucie Filozofii Uniwersytetu Warszawskiego, w latach 2003-2006. Głównym tematem dyskusji są tu zagrożenia i napięcia społeczne wynikające z szybkiego rozwoju nauki i techniki, których niektóre osiągnięcia powodują więcej zła i konfliktów niż pozytywnych rezultatów., str. 125, format: 14,5x20,5 cm

SPIS TREŚCI UNIWERSYTETY DZISIEJSZE A DAWNIEJSZE Dzisiejsza rola uniwersytetów. &#8212, Ich powstanie, ustrój i życie wewnętrzne. &#8212, Ewolucja szkolnictwa wyższego od średniowiecza po w. XX POLSKA W ORBICIE RUCHU UNIWERSYTECKIEGO DO POŁOWY WIEKU XIV Trudna sytuacja kulturalna Polski pierwszych Piastów.&#8212, Wczesne zetknięcie się z ruchem uniwersyteckim i wstrząs dokonany tym w umysłowości polskiej. &#8212, Studia Polaków w głównych uniwersytetach Europy i udział ich w rozwoju kultury naukowej. -&#8212, Formowanie się pierwszych ośrodków intelektualnych w naszym kraju. &#8212, Dzieje środowiska naukowego w Krakowie ZAŁOŻENIE UNIWERSYTETU KRAKOWSKIEGO W R. 1364 Starożytność Uniwersytetu Krakowskiego i jego pozycja w rodzinie uniwersytetów polskich i europejskich. &#8212, Jego założyciel Kazimierz Wielki. &#8212, Cel i zadania projektowanej uczelni.&#8212, Długoletnie starania o jej założenie. &#8212, Przywileje i organizacja Uniwersytetu Kazimierzowskiego. &#8212, Dalsze losy fundacji W SŁUŻBIE NARODU I PAŃSTWA Odnowienie. Uniwersytetu w r. 1400. &#8212, Jego ustrój. &#8212, Kolegia i bursy. &#8212, Praca misyjna. &#8212, Walka ideologiczna z Krzyżakami. &#8212, W obronie spoistości państwa. &#8212, Zajęcie się przeszłością kraju. &#8212, Prace nad rozwojem języka i literatury ojczystej. &#8212, Opieka dynastii i społeczeństwa nad uczelnią ROZKWIT NAUKOWY UNIWERSYTETU Przewaga kanonistyki i teologii w pierwszej połowie w. XV. &#8212, Rozkwit nauk ścisłych od połowy tego wieku. &#8212, Myśl geograficzna. &#8212, Humanizm. &#8212, Frekwencja studentów. &#8212, Napływ scholarów obcych: Czechów, Węgrów i Niemców. &#8212, Udział w obronie Krakowa w r. 1587 i 1655. &#8212, Zwyczaje OD SZKOŁY MIĘDZYNARODOWEJ DO KRAJOWEJ DLA WARSTW NIŻSZYCH Przyczyny upadku Uniwersytetu. &#8212, Walka z jezuitami. &#8212, Rozszerzenie działalności jego na krajowe szkolnictwo niższe i średnie. &#8212, Nacisk na wychowanie obywatelskie. &#8212, Próby reformy Uniwersytetu w XVIII w UNIWERSYTET NA DRODZE DO ODRODZENIA. W ORBICIE PRĄDÓW OŚWIECENIA Kołłątajowska reforma Uniwersytetu. &#8212, Jej zasady. &#8212,Działalność za Komisji Edukacyjnej. &#8212, Stosunek targowicy.&#8212, Szkoła Główna wobec powstania kościuszkowskiego NA PRZEŁOMIE XVIII i XIX WIEKU Rola i znaczenie Uniwersytetu w dobie porozbiorowej. &#8212, Wpływ czynników politycznych na kształtowanie się jego losów. &#8212, Akcja w Wiedniu za utrzymaniem Uniwersytetu (1796). &#8212, Pierwsze ciosy. &#8212, Połączenie Uniwersytetu Krakowskiego z Lwowskim i całkowita jego germanizacja (1805).&#8212, Uniwersytet w dobie Księstwa Warszawskiego (1809&#8212,1814) W RUCHU WOLNOŚCIOWYM (1816&#8212,1831) Niepewność sytuacji własnej. &#8212, Próba oddania się pod opiekę Aleksandra I. &#8212, Ks. Adam Czartoryski a Uniwersytet. &#8212, Ruchy wolnościowe w uniwersytetach europejskich. &#8212,-Pierwsze tajne związki młodzieżowe w Krakowie. &#8212, Ustanowienie kuratora w r. 1826. &#8212, Udział młodzieży w powstaniu listopadowym i chwilowe przywrócenie urządzeń liberalnych Uniwersytetu W DOBIE UCISKU POLITYCZNEGO I NARODOWEGO (1831&#8212,1870) Następstwa klęski powstania listopadowego. &#8212, Komisja reorganizacyjna Uniwersytetu z r. 1833. &#8212, Działalność komisarzy rządowych. &#8212, Upadek uczelni. &#8212, Prace nad odtworzeniem przeszłości narodowej. &#8212, Przodująca rola naukowa wydziału lekarskiego. &#8212, Rok 1846 i częściowa germanizacja szkoły. &#8212, Wiosna ludów 1848. &#8212, Zawieszenie autonomii i trzecia germanizacja Uniwersytetu w 1.1853&#8212,1861. &#8212, Odrodzenie moralne i ideowe młodzieży. &#8212, Jej udział w ruchu przedpowstańczym i na polu walki w r. 1863 PÓŁ WIEKU WIELKIEGO ROZWOJU. UNIWERSYTET OGÓLNOPOLSKIM OGNISKIEM NAUKI (1870&#8212,1918) Rektorat J. Dietla i jego znaczenie. &#8212, Rozszerzenie zasięgu działalności Uniwersytetu na całość ziem polskich. &#8212, Rozbudowa katedr. &#8212, Wybitni uczeni. &#8212, Wzrost frekwencji młodzieży i nurtujące wśród niej prądy ideowe i społeczne. &#8212, W służbie idei niepodległości i przygotowań do czynu zbrojnego. &#8212, Uniwersytet w dobie pierwszej wojny światowej W DOBIE DRUGIEJ RZECZYPOSPOLITEJ (1918&#8212,1939) Udział w tworzeniu zrębów drugiej Rzeczypospolitej. &#8212, Udział w rozbudowie szkolnictwa wyższego. &#8212, Rozrost uczelni. &#8212, Rywalizacja naukowa między Krakowem a Warszawą.&#8212, Frekwencja młodzieży i zmiany w jej profilu społecznym. &#8212, Przodujący uczeni Uniwersytetu. &#8212, Wystąpienia uczelni w obronie wolności demokratycznych i autonomii szkolnictwa wyższego LOSY UNIWERSYTETU JAGIELLOŃSKIEGO W LATACH DRUGIEJ WOJNY ŚWIATOWEJ Próba uruchomienia Uniwersytetu i akcja gestapo z 6 XI 1939 r. &#8212, Uniwersytet za drutami obozu koncentracyjnego. &#8212, Likwidacja zakładów naukowych. &#8212, Zamiar założenia niemieckiego uniwersytetu im. Kopernika w Krakowie &#8212, Działalność profesorów w kraju i na emigracji w czasie wojny ODBUDOWA UNIWERSYTETU I JE